BenBiz Takas — İhtiyaçtan Katkıya Yol Rehberi

Bir ihtiyaca başka bir yoldan yaklaşmak

Bazen ihtiyacımız olan şey bir ürün, bazen birkaç saatlik bir iş, bazen de birlikte çalışabileceğimiz bir yerdir. Onu karşılayacak paramız o anda olmayabilir. Ama elimizde kullanabileceğimiz bir eşya, bildiğimiz bir iş veya belirli bir gün açabileceğimiz bir mekân bulunabilir.

BenBiz Takas, ihtiyaçlarımızla sunabileceğimiz katkıları buluşturuyor. Ürünün yanında emeğin, mekânın ve gönüllü zamanın da burada yeri var. Birbirinizi tamamlayan katkılar üzerinde anlaşabilir; uygun bulursanız para da karma katkınızın bir parçası olabilir.

Elindekileri düşünürken yalnızca satılabilecek eşyalara bakman gerekmez. Hangi günlerde uygun bir yerin var? Hangi işi başkasından yardım almadan kolayca yapabiliyorsun? Sana artık gerekmeyen hangi parça hâlâ kullanılabilir durumda? Bir ihtiyacı okuduğunda bunlardan biri aklına gelebilir. Sunup sunmamaya ve sınırına sen karar verirsin.

Bir raf, boş bir öğleden sonra, bir alışkanlık

Aşağıdaki üç sahne anlatım için hazırlanmıştır; gerçek üye ilanı veya gerçekleşmiş anlaşma değildir.

Bu örneklerde katkılar karşılıklı konuşuluyor. Bir kişi karşılık beklemeden destek sunmak isterse dayanışma yolunu seçebilir. Karşılığı daha sonra karşılanacak bir proje katkısı ise ayrıca kabul edilmiş koşullarla izlenir; karşılıksız sayılmaz.

Ne sunabilirim?

Katkını, gerçekten sunabileceğin kapsam ve süreyle anlat. Birbirinden farklı katkılar aynı teklifin içinde birleşebilir.

• Ürün: Sana ait, sunabileceğin bir eşya veya ürün. Durumu, adedi ve teslim biçimi anlaşılır olsun.
• Hizmet / Emek: Tasarım, fotoğraf, tamir veya benzeri bir iş. Karşılığında katkı beklenir; yapılacak işin kapsamı ve süresi yazılır.
• Mekân: Eğitim, toplantı, etkinlik, çalışma, üretim, atölye veya depolama için kısa süreli kullanım. Konum, kapasite, uygun tarih/saat, olanaklar ve koşullar belirtilir. Bu alan konut kiralama yolu değildir.
• Zaman / Gönüllülük: Karşılık beklemeden sunulan destek. Dayanışma yolunda, kendi sınırlarınla yer alır.
• Para: Karma katkının bir parçası olarak yazılabilen taahhüt. Burada para tahsil edilmez veya ödendiği doğrulanmaz. Yalnız para vererek ürün ya da hizmet almak normal satış kapsamındadır; üye Takas ilanında kabul edilmez.

İlk ilandan anlaşmaya: yol rehberi

İlanları okumak için hesap gerekmez. İlan yayımlamak ve teklif vermek için e-postası doğrulanmış mevcut BenBiz üye hesabını kullanırsın; Takas’a başlamak için bir çembere katılmış olman gerekmez.

1. Kapını seç. Takas sayfasında “İhtiyacım Var” ile aradığını, “Katkı Sunabilirim” ile sunabileceğini anlatmaya başla. Giriş yaptıktan sonra üye uygulamasındaki Takas alanına ilerlersin.
2. İlanını açıkça yaz. Başlık, açıklama ve şehir/bölgeyi ekle. Kategori kataloğundan ilanının konusunu seç; uygun seçenek yoksa kendi kategorini yaz. “Nasıl paylaşmak istiyorsun?” alanında karşılıklı değişim mi, karşılıksız dayanışma mı istediğini belirt. Ürün, emek veya mekânın kapsamını belirt. Görünen adın, şehir/bölgen ve ilan bilgilerinin kamusal vitrinde yayımlanmasını onayladığında ilanını yayımlayabilirsin.
3. Teklifi birlikte şekillendir. Uygun ilanda “Teklif Yap”ı aç. Kendi katkını ve karşı taraftan beklediğini, süreyi ve teslim koşullarını yaz. Birden çok katkı ekleyebilirsin. Gelen teklifi kabul edebilir, reddedebilir veya “Karşı Teklif Yap” ile yeni şartlar önerebilirsin.
4. Son şartları okuyarak kabul et. Ekonomik katkıların referans değerleri kabulden önce belirlenir. Karşılıklı kabulde anlaşma kaydı oluşur; kabul edilen şartlar korunur ve fiziksel ürünlerin ilgili miktarı rezerve edilir. İlan yayımlamak veya teklif göndermek tek başına anlaşma oluşturmaz.
5. Teslimi veya gerçekleşmeyi kaydet. Elden teslim, kargo ya da katkının gerçekleşmesi için anlaştığınız yolu izleyin. Ürünleri karşılıklı gönderiyorsanız her yön ayrı takip edilir. Gönderen kargo bilgisini ve gönderim durumunu, alan kişi teslim aldığını kaydeder; hizmet ve mekân katkısının gerçekleşmesini alan taraf onaylar.
6. Devamını hesabında izle. “İlanlarım”, “Tekliflerim” ve “Anlaşmalarım” bölümleri farklı aşamaları gösterir. Bir katkının tamamlanması, karşı yöndeki katkının da tamamlandığı anlamına gelmez. Anlaşma, gerekli gerçekleşme onayları tamamlandığında kapanır ve katkı referansındaki tamamlanan takas sayısına yansır. Kendi profilinde yalnız sana görünen katkı ayrıntılarını açabilirsin; bu kayıt para katkısının ödendiğini doğrulamaz.

Değeri ve platform payını anlamak

Referans değer, ilan sahibinin beyanıdır; BenBiz’in ürüne, emeğe veya mekâna biçtiği fiyat değildir. Farklı katkıları konuşmayı kolaylaştırır. Eşit rakamlar anlaşmayı zorunlu kılmaz; koşulları ve kabulü taraflar belirler.

Mevcut karşılıklı takas ve karma değişim modelinde her tarafın kendi kabul edilmiş referans toplamı üzerinden %1 platform payı ayrı hesaplanır. Örneğin bir tarafın katkısı 1.000 TL, diğerinin 1.500 TL referansla kabul edilirse paylar sırasıyla 10 TL ve 15 TL olarak görünür. Bu varsayımsal hesapta tahsilat yapılmaz. Oranların ticari ve muhasebesel uygulaması henüz doğrulama bekler.

Karşılıksız dayanışmada platform komisyonu 0 TL’dir. “Para Gerektirmeyenler” filtresi ilandaki para katkısı beklentisini ayırır; bütün kargo ve diğer giderlerin ücretsiz olduğu anlamına gelmez. Kargo seçilirse her taraf kendi gönderdiği ürünün kargosundan sorumludur.

Teslim, iptal ve birlikte çözüm

Ürünün durumunu, işin kapsamını, mekânın kullanımını, tarihi ve teslim biçimini kabulden önce konuşmak işinizi kolaylaştırır. Anlaşma kaydı bu şartları ve sonrasında yapılan işlemleri görünür tutar; ürün veya hizmetin niteliğine dair platform garantisi oluşturmaz.

Henüz gönderim veya gerçekleşme başlamadıysa iki tarafın onayıyla iptal edilebilir; ilgili ürün rezervasyonları açılır. Gönderim başladıktan sonra otomatik iptal ve stok dönüşü uygulanmaz.

Bir güçlük çıktığında anlaşmada “Birlikte çözüm gerekiyor” kaydı açılabilir. Bu kayıt sorunu görünür kılar ve otomatik tamamlamayı durdurur. Kendi başına hukuki karar, ödeme iadesi veya çözüm garantisi değildir.

Bugün hangi kapılar açık?

Kamusal Takas sayfasında üye ihtiyaçlarını ve katkılarını keşfedebilir; doğrulanmış hesabınla kendi ilanını yayımlayabilir, teklif ve karşı teklif verebilir, kabul edilmiş anlaşmanın teslim veya gerçekleşme kayıtlarını izleyebilirsin. Uygun bir ilan bulamazsan kendi ihtiyacını paylaşarak başlayabilirsin.

İlanlar “Üye Takas İlanı” olarak görünür. Bilgiler ve referans değerler ilan sahibinin beyanıdır; BenBiz Pazarı üretici kriterlerinden geçmiş bir ürün veya hizmet kabulü değildir. Pazarın temsili Kurucu Raf kayıtları ve eski ürün eşleştirme taslağı, gerçek üye ilanlarından ayrı çalışma örnekleridir.

Gerçek Pazar satışı ve ödeme kapalıdır. Takas alanı kart bilgisi almaz; gerçek tahsilat, otomatik e-posta gönderimi veya kargo firması bağlantısı çalıştırmaz. Kargo bilgileri taraflarca manuel kaydedilir. Para katkısı bir taahhüt olarak kalır. Ben Akçe katkı ve hak takibi uygulamada ayrı bir alandır; Takas yapmak için Ben Akçe edinmek gerekmez. Para yükleme, değer transferi ve otomatik kazanç dağıtımı açık değildir.

Başlamadan önce birkaç kısa cevap

İlk adımın büyük bir teklif olması gerekmez. Neye ihtiyacın olduğunu ve hangi katkıyı hangi sınırlarla sunabileceğini anlaşılır biçimde yazman yeterli bir başlangıçtır.

• Ürünüm yoksa katılabilir miyim? Evet. Emek, uygun bir mekân veya karşılıksız gönüllü zaman da katkı biçimidir. İhtiyacını, henüz karşılığını belirlememişken de paylaşabilirsin; ekonomik değişimde şartlar kabulden önce netleşir.
• Her teklif kabul edilir mi? Hayır. Karşı taraf uygun bulabilir, karşı teklif yapabilir veya reddedebilir. Uygun eşleşme ve süre garanti edilmez.
• Gönüllülükte karşılık vermem gerekir mi? Hayır. Dayanışma karşılıksızdır. Karşılık beklenen emek ise hizmet olarak, karşılıklı değişim yolunda ele alınır.
• İlanımda neler görünür? Yayın onayı verdiğin görünen adın, şehir/bölgen ve ilan içeriğin kamusal vitrinde yer alır. Teklif ve anlaşma kayıtlarına ilgili taraflar kendi hesaplarıyla ulaşır.

Takas ve Dayanışma Çemberi nasıl bağlanır?

Tanışalım’da görünür üyeleri açık katkı veya ihtiyaç ilanlarının kategorisine göre bulabilir, profilinden ilgili ilana geçebilirsin. Takas, karşılaştığın bir insanla somut bir iş üzerinde anlaşmana veya bir üreticinin ihtiyacına ürün, hizmet ya da mekânla karşılık vermene yardımcı olabilir. Ortak bir projede de aynı soru yol gösterir: Neye ihtiyacımız var, kim ne sağlayabilir?

Örneğin bir eğitim için bir kişi mekân, bir başkası eğitmenlik, bir diğeri hazırlık ve tanıtım emeği sağlayabilir. Bu temsili örnekte katkılar ortak hedefi tamamlar. Çember, gönüllü destekleri, karşılık beklenen işleri, giderleri ve varsa oluşan gelirin paylaşımını başlamadan konuşur.

Adil paylaşım herkesin aynı şeyi alması demek değildir. Kim ne sağlayacak, karşılığını ne zaman ve hangi koşulla alacak, iş beklenen sonucu vermezse ne olacak? Katılımcılar bunları birlikte belirler. Gönüllü katkı karşı tarafta borç oluşturmaz; bir katkı kaydı da tek başına gelecekte gelir hakkı yaratmaz.

Koordinatör, çemberin açık ihtiyaç kartından Takas ilanı hazırlayabilir. Kartta o ihtiyaca bağlı ilanları ve durumlarını takip edebilir; ihtiyaç kapansa da geçmiş ilanlar görülebilir. Bir takasın tamamlanması ihtiyacın bütünüyle karşılandığı anlamına gelmez; ihtiyaç durumu ayrıca değerlendirilir.

Bugün uygulamadaki Takas anlaşmaları iki kişi arasında yürür. Çemberin çok taraflı katkı ve paylaşım koşulları ayrıca ele alınır; Takas ilanı oluşturmak otomatik proje üyeliği veya gelir payı sağlamaz.