BenBiz geneli
Site, uygulama, ortak işleyiş ve genel ilkeler.
Oy hakkının kaynağı
Doğrulanmış ve etkin üye hesapları; Gezgin Üyeler dahil.
BenBiz’in katılım ve oylama zemini
Sözümüzden
ortak yönümüze.
Bir topluluğa katılmak, onun nasıl yaşayacağına da etki edebilmektir. Ortak Karar; bir ihtiyacı duyurmanın, birbirini dinlemenin, birlikte karar vermenin ve o kararın peşini birlikte bırakmamanın alanıdır.
Yaşayan anlatı 0.1 · 10 Eylül 2026 · Herkese açık okuma
Canlı bir topluluğun ortak zemini
Sözünün bir yere vardığını görebilmek.
Bir yerde bulunmak ile o yerin yönüne etki edebilmek aynı deneyim değildir. İnsan, bir güçlüğü söyleyebildiğinde, önerisinin duyulduğunu gördüğünde ve ortak kararda kendi izini bulabildiğinde topluluğun parçası olur.
Bu yüzden oylama, BenBiz’in kenarında duran bir düğme değildir. Görüşü, sorumluluğu ve ortak hafızayı birbirine bağlayan katılım yoludur. İtiraz da bu yolun içindedir: anlaşılmayanı sormak ve daha iyi bir yol önermek birlikte yaşamayı güçlendirir.
Bir önerinin yolculuğu
Küçük bir cümleyle başlayabilir.
“Bu saatte yetişemiyorum.” “Bu sayfayı anlayamadım.” “Mekânımızı paylaşabilirim.” Ortak kararın başlangıcı bazen yalnızca budur.
- 01
İhtiyacı görünür kıl
“Burada şu değişse daha iyi olur” dediğin yeri anlat. Soruyu, nedenini ve kimi ilgilendirdiğini yaz. Henüz çözümün yoksa görüş toplayarak başlayabilirsin.
- 02
Birlikte netleştir
Soru, destek, kaygı veya önerini aynı kayda ekle. Farklı seçenekleri konuş; oylanacak son metni anlaşılır bir öneriye dönüştür. Düzenlemelerin izi korunur.
- 03
Bilerek oy ver
Açılışta metin, oy hakkı listesi, kural ve süre sabitlenir. Kabul, karşı veya çekimser oy ver. Kapanışa kadar kendi oyunu değiştirebilirsin.
- 04
Sonucu birlikte gör
Katılım ve tercih sayıları kurala göre değerlendirilir. Kabul, uygun bulunmadı, ortak karar oluşmadı ve katılım yetersiz sonuçları birbirinden ayrılır.
- 05
Kararı ortak işe taşı
Kabul edilen kararın görev kaydı açılır. Sorumluluk gönüllü üstlenilir; yapılacak iş, hedef zaman, ilerleme ve tamamlanma dayanağı birlikte izlenir.
- 06
Öğrenileni geri getir
Gerçekleşme teyidi ve karşılaşılan güçlükler kayıtta kalır. Yeni bir öneri önceki karara bağlanabilir. Paylaşılabilir öğrenmeler Külliyat’a ayrıca işlenerek sonraki adıma yol gösterir.
Doğru konu, doğru muhataplar
Her kararın bir çevresi var.
Konunun kimleri ilgilendirdiği baştan belli olur. Genel gündem topluluğa, özel çember ve grup gündemi kendi muhataplarına açılır.
Bir çember
O çemberin işi, kaynakları, mekânı ve çalışma düzeni.
Oy hakkının kaynağı
İlgili çemberin etkin üyeleri.
Bir eğitim grubu
Gruba ait gün, saat, erişim ve organizasyon önerileri.
Oy hakkının kaynağı
Gruba yerleşen / eğitimi tamamlayan katılımcıların hesapları ve daveti kabul eden grup ekibi.
Başlıklar; site ve uygulama, eğitim ve organizasyon, mekân ve kaynak, görev ve sorumluluk, ortak ilkeler ve oylama kuralları olabilir. Bir karar başka bir çemberin üyelerini kendiliğinden bağlamaz.
Başlangıç kuralımız
İki ayrı soru. İki ayrı eşik.
Önce “Yeterince insan katıldı mı?”, ardından “Katılanların yeterli desteği var mı?” diye sorarız. Birini sağlamak ötekinin yerine geçmez.
Katılım
Oy hakkı bulunanların en az %60’ı oy kullanmalı. Kabul, karşı ve çekimser oyların üçü de katılımdır.
10 kişilik listede en az 6 oy.Kabul
Kullanılan bütün oyların en az %60’ı kabul olmalı. Çekimser de bu toplamın içindedir; kabul oyu değildir.
6 oy kullanıldıysa en az 4 kabul.Çekimser olmak ile hiç oy vermemek farklıdır.
Çekimser, “Sürece katılıyorum ama bu metne kabul veya karşı oy vermiyorum” demektir. Hiç oy vermemek katılım sayılmaz. Katılım yeterliyken karşı oyların %60’a ulaşması “Uygun bulunmadı”; iki tarafın da ulaşmaması “Ortak karar oluşmadı” sonucunu verir.
Düşünmek için zaman var.
- 48
- saat görüş süreci
- 24
- saat son metnin görünür kalması
- 72
- saat oy verme süresi
- +48
- saat tek uzatma; katılım eksikse
Görüş süresi ile son metnin bekleme süresi örtüşebilir. Metin değişirse son metin için 24 saat yeniden sayılır. Oylama açıldığında geçerli süreler kayda girer.
Üç somut yol
Gündelik hayatta nasıl karşılık bulur?
Aşağıdaki kişiler, sayılar ve kararlar anlatım için kurgulanmıştır. Gerçek başvuru, oylama sonucu veya tamamlanmış iş değildir.
Kuralı kendin keşfet
Bir oy değişince ne değişiyor?
Örnek durumlardan birini seç veya sayıları değiştir. Katılım ve kabulün neden ayrı sorular olduğunu sonuç üzerinde gör.
Temsili hesap · Gerçek oy veya kayıt oluşturmaz
Sayıları değiştirerek karşılaştır. Kabul, karşı ve çekimser oyların toplamı oy hakkı bulunan kişi sayısını aşamaz.
Süre sonunda bu sayılar olsaydıKabul edildi
Katılım6 / 10 · 60%
Gereken en az 6 kişi; 0 kişi eksik.
Kabul4 / 6 · 66,7%
Bu katılımda gereken en az 4 kabul oyu.
Her iki eşik de sağlandı. Karar, uygulama takibine geçebilir.
Eşikler bu örnekte %60 / %60’tır. Oranlar ekranda yuvarlanır; karar hesabı tam sayılarla yapılır. Uygulamada ilgili oylama açılırken kaydedilen kural geçerlidir.
Oydan sonra da birlikte
“Kabul edildi” bir başlangıç.
Karar kabul edilince ne yapılacağı görünür bir görev kaydına bağlanır. Hiç kimse oylama sonucuyla habersizce görevlendirilmez. Bir kişi sorumluluğu üstlenir; planını ve ilerlemeyi paylaşır. Engel varsa görünür kılar.
İş bittiğinde yalnızca “tamam” denmez: gerçekleşmeyi gösteren açıklama veya bağlantı eklenir ve ilgili koordinasyon teyit eder. Görev bekliyorsa, uygulanıyorsa veya bir engele takıldıysa kararın yanında görülebilir.
Kararları ve devamını uygulamada izle ↗Kayıt ortak hafızaya, ortak hafıza yeni adıma.
Öneri, görüşler, metin değişiklikleri, sonuç ve uygulama aynı hikâyenin parçalarıdır. Öğrendiklerimiz paylaşılabilir biçimde Külliyat’a işlendiğinde başkaları aynı soruya sıfırdan başlamaz. Bu aktarım editoryal bir çalışmadır; özel konuşmalar veya kişisel bilgiler otomatik yayımlanmaz.
Birlikte değişen kurallar, korunan izler
Yöntemi de birlikte geliştirebiliriz.
%60 katılım ve %60 kabul başlangıç ölçütümüzdür. Değişmesini isteyen kişi “Oylama kuralları” kategorisinde gerekçesiyle yeni oranlar önerebilir. Öneri mevcut kuralla değerlendirilir; kabul edilen değişiklik sonraki oylamalarda uygulanır. Açık oylamanın kuralı geriye dönük değişmez.
Bu alan, ileride kurulması düşünülen DAO yönetiminin katılım ve kayıt temelini hazırlar. Bugünkü işleyiş üye hesabı, görüş, oy ve görev kaydı üzerinden yürür; zincir üzerinde oy veya token ağırlıklı yönetim yoktur.
Aklında kalabilecek sorular
Katılmadan önce bilmek iyi gelir.
Henüz bir çembere katılmadım. Söz hakkım var mı?
Evet. Doğrulanmış ve etkin Gezgin Üye hesabınla genel alanda öneri oluşturabilir, görüş paylaşabilir ve açılış listesindeysen oy verebilirsin. Özel çember ve grup konularında ilgili üyelik gerekir. Külliyat’ı okumak için hesap gerekmez.
Oylamayı kim açıyor; koordinatörün oyu daha mı güçlü?
Genel oylamayı şu an tam üye listesini doğrulayabilen koordinatör açar. Çember ve eğitim grubunda öneri sahibi veya ilgili koordinatör, yetkisi ve süre koşulları uygunsa açabilir. Bir üye hesabı bir oy taşır; koordinatörlük, maddi katkı veya puan ek oy üretmez. Sonuç sayımla oluşur.
Oylama sürerken yeni bir fikir gelirse?
Görüş yazılabilir ama oylanan metin değiştirilemez. Esaslı bir değişiklik gerekiyorsa yetkili kişi kaydı gerekçesiyle kapatıp bağlantılı yeni öneri açabilir. Eski metin ve geçmiş korunur; yeni önerinin oyları yeniden toplanır.
Diğer insanlar hangi oyu verdiğimi görüyor mu?
Kendi tercihini görebilirsin. Diğer üyelerin kişisel tercihleri arayüzde paylaşılmaz; kabul, karşı ve çekimser toplamları kapanışta görünür. Görüş alanına yazdıkların ise o kayda erişebilen kişilerce görülebilir. Bu, tüm yöneticilere karşı kriptografik anonimlik iddiası değildir.
Üyelik veya grup değişince oy hakkı ne olur?
Her oylamanın listesi açılışta sabitlenir. Sonradan katılmak geçmiş oylamaya oy hakkı eklemez. Açılış listesinde olan kişinin o kayıt için oy ve erişim hakkı korunur. Yeni oylama ise o günkü uygun listeyle açılır. Aynı veli hesabının grupta iki çocuğu varsa iki oy oluşmaz.
Katılım yeterli olmazsa süreç tıkanır mı?
İlk oy verme süresi dolduğunda katılım eksikse bir defalık 48 saat uzatma uygulanır. Yine yetersizse kayıt “Katılım yetersiz” olarak kapanır. Sessizlik kabul sayılmaz; yeni bir görüş süreci veya daha açık bir öneri hazırlanabilir.
Bildirim nerede; sonucu ne zaman göreceğim?
Uygulamadaki zil, Bugün alanı ve ilgili kayıt üzerinden takip edersin. Konuyu takip ederek yeni görüşleri izleyebilirsin. Bu sürümde telefona anlık bildirim veya e-posta gönderimi yoktur. Süre sunucuda denetlenir; kapanış sonucu uygulamanın sonraki kimliği doğrulanmış yenilemesinde hesaplanır. Sayfa açıkken yaklaşık dakikada bir yenilenir.
Her soru oylanmak zorunda mı?
Hayır. “Görüş topla” ile soru ve fikirleri önce konuşabilirsin. Somut bir karar gerekiyorsa “Karar öner” niyetiyle açık bir metin hazırlanır. Bugünkü bağlayıcı oylama üç seçeneklidir: kabul, karşı, çekimser. Çok seçenekli sıralama veya vekâleten oy bu sürümde yoktur.
Bu anlatı 10 Eylül 2026’da yayımlanan Ortak Karar 0.1 işleyişine dayanır. Modülün simülasyon, bileşen ve mevcut akış kontrollerinde 44 kontrol geçti. Gerçek kullanıcılarla uçtan uca deneme henüz yapılmadı. Önceki istişare kayıtları kendi kurallarıyla korunur; buradaki başlangıç oranları onlara geriye dönük uygulanmaz.
Ortak yön, katılan insanların iziyle oluşur
Burada neyin daha iyi olmasını istersin?
Hazır bir çözümle gelmek zorunda değilsin. Bir soru, küçük bir düzeltme veya taşıyabileceğin bir sorumlulukla başlayabilirsin.